Πως να γράψετε ένα καλό βιβλίο (Οδηγίες για νέους συγγραφείς), της Ιωάννας Αμπατζή

1. Φροντίστε το θέμα σας να είναι επίκαιρο και μετά από κάποια χρόνια, όσο δηλαδή θα χρειαστεί για να εκδοθεί το βιβλίο στην καλύτερη των περιπτώσεων.

2. Αφιερώστε συγκεκριμένες ώρες τη μέρα για συγγραφή προσπαθώντας εκείνες τις ώρες να έχετε όσο το δυνατό λιγότερες ενοχλήσεις από θορύβους.

3. Οργανώστε την πλοκή σας. Ένα σχεδιάγραμμα με τη βασική δομή και τα κεφάλαια, ακόμα και αν οι τίτλοι τους δεν είναι οι τελικοί βοηθά στη συγγραφή γιατί έχετε μια ολοκληρωμένη εικόνα για αυτό που θέλετε να γράψετε.

4. Αναρωτηθείτε τα παρακάτω «τι, που, ποιος, πότε, γιατί, πού». Θα πρέπει να είναι ξεκάθαρα στο δικό σας μυαλό για να είναι και στου αναγνώστη.

5. Αποφασίστε για τους χαρακτήρες του έργου σας. Σκεφτείτε τους σαν αληθινά πρόσωπα, με τα δυνατά και αδύνατά τους στοιχεία, τις συμπάθειες και αντιπάθειές τους, τη σωματική τους διάπλαση, την ηλικία τους. Γράψτε σε ένα χαρτί τα στοιχεία της ταυτότητας του καθενός και το γενεαλογικό του δέντρο. Θα ξέρετε με ποιους έχετε να κάνετε και τι περιμένετε από τον καθένα τους.

6. Διαβάστε, διαβάστε, διαβάστε λογοτεχνικά έργα. Όσο περισσότερο διαβάζεται τόσο είστε και σε καλύτερη θέση να επιλέξετε το στυλ γραφής σας, το λογοτεχνικό είδος που σας ταιριάζει, τη γλώσσα που θα χρησιμοποιήσετε.

7. Θα έχετε παρατηρήσει πως όταν πρόκειται ειδικά για μυθιστορήματα, η περιγραφή του τοπίου, του καιρού και των συναισθημάτων στις πρώτες σελίδες εισάγει τον αναγνώστη στο κλίμα που θέλετε να δημιουργήσετε. Στη συνέχεια ακολουθεί η εισαγωγή των χαρακτήρων και τα στοιχεία της πλοκής.

8. Αποφύγετε τη στατικότητα στην αφήγηση. Να υπάρχουν αλλαγές και ανατροπές τόσο στους χαρακτήρες όσο και στην πλοκή. Να γίνονται πράγματα που ο αναγνώστης περιμένει να γίνουν αλλιώς γιατί έτσι τον είχατε προετοιμάσει. Δημιουργείτε έτσι το συναίσθημα της έκπληξης.

9. Οι πεποιθήσεις του ήρωά σας θα πρέπει να είναι ξεκάθαρες και να έχει τη δική του ηθική και απόψεις που θα τον συνοδεύουν ως το τέλος εκτός κι αν κάτι θέλετε να συμβεί και να αλλάξει πορεία (πχ ένας καλός να γίνεται κακός και το αντίστροφο). Αν όχι, τότε προσέξτε να υπάρχει συνέπεια στα λόγια και στις πράξεις του.

10. Όταν έχετε έντονες σκηνές με δυνατά συναισθήματα ή συγκινήσεις φροντίστε να τις αποκλιμακώνετε με κάποιο λιγότερο έντονο θέμα που θα λειτουργεί ως υπο-πλοκή.

11. Μη δίνετε έτοιμη τροφή στον αναγνώστη σας. Αφήστε το μυαλό του να δουλέψει και προτείνετέ του «γρίφους» που θα τον δελεάσουν. Ακόμα και οι πιο απλοί στη λύση τους τον κάνουν να αισθάνεται πως συμμετέχει ενεργά στο έργο σας.

12. Χρησιμοποιείστε δυνατά ρήματα και εκφράσεις και φροντίστε ώστε να μην επαναλαμβάνονται τα ίδια αλλά να υπάρχει μια ποικιλία συνωνύμων ή περιφράσεων, ώστε να μην κουράζεται ο αναγνώστης.

13. Προσέξτε τη σειρά των γεγονότων για ανακολουθίες, εκτός κι αν επιλέξετε να υπάρχουν χρονικές ανακολουθίες στο έργο σας για κάποιο λόγο. Ο αναγνώστης είναι πολύ πιο παρατηρητικός απ' ότι νομίζεται.

14. Δώστε στο τέλος κάτι που να δημιουργεί αυτό που ο Αριστοτέλης ονομάζει «κάθαρση». Μην αφήνετε το τέλος λιγότερο προσεγμένο από την αρχή επειδή βιάζεστε να τελειώσετε το έργο σας.

15. Όταν επιτέλους τελειώσετε, χαλαρώστε. Μη βιάζεστε να το στείλετε σε εκδότες. Πρώτα ξεχάστε το για λίγο κι ύστερα διαβάστε το εσείς σα να ήταν ένα βιβλίο που αγοράσατε πρόσφατα. Μπείτε στη θέση του αναγνώστη.

16. Δώστε το σε φίλους και γνωστούς για αξιολόγηση. Πάντα θα υπάρχουν κάποιοι πρόθυμοι να σας προσφέρουν την κριτική τους. Λάβετε σοβαρά υπόψη τις παρατηρήσεις τους και δείτε αν κάποιες όντως βελτιώνουν το κείμενο.

17. Μετά τις τελευταίες διορθώσεις, φτιάξτε ένα εξώφυλλο που να αντιπροσωπεύει το βιβλίο, κάτι που εσείς νομίζετε καλό, εκτυπώστε το και να το δέσετε σαν κανονικό βιβλίο. Γράψτε ένα γράμμα που να το συνοδεύει καθώς και μια περίληψη, το οπισθόφυλλο, και το δελτίο τύπου που θα θέλατε να βγει. Έτσι, όταν το στείλετε στον εκδότη θα έχει καλύτερη εικόνα του έργου σας.

18. Προτού το στείλετε κατοχυρώστε τα πνευματικά δικαιώματα. Γίνεται και με κατάθεση εγγράφου σε συμβολαιογράφο και μέσω της εθνικής βιβλιοθήκης. Αυτό για να μην έχετε κανένα «ατύχημα»

19. Μην απογοητεύεστε όταν δεν έχετε νέα των εκδοτών. Συνήθως αργούν πολύ. Καλό είναι να υπάρχει και μια τηλεφωνική συνομιλία ή ακόμα καλύτερα προσωπική επαφή περίπου ένα μήνα μετά την αποστολή του χειρογράφου σας.

20. Γράψτε, γράψτε, γράψτε. Όσο περισσότερο γράφετε, τόσο βελτιώνετε η γραφή σας και κατασταλάζετε στο στυλ που σας ταιριάζει περισσότερο. Φροντίζετε να έχετε αρκετά ερεθίσματα για να διατηρείτε τη φαντασία σας ζωντανή. 





ΠΗΓΗ
anthologio.blogspot.gr

Το πιο βαρετό πράγμα στο γράψιμο είναι το… γράψιμο!, της Λίλλυς Σπαντιδάκη

Εντάξει, δε θα κρυφτώ πίσω από το δάχτυλό μου. Ξυπνάω το πρωί, έχω φτιάξει τον καφέ μου, έχω ανοίξει τα παράθυρά μου και το word περιμένει στην οθόνη μου για να μεγαλουργήσω.
Καιαιαι ανοίγω το Facebook.

And the world falls apart, που λέν κι εδώ στα Δουβλίνα. Γιατί πώς θα γίνει; Να μην τσεκάρω τι γίνεται στην επικαιρότητα; Να μη δω αν μου έχει έρθει και κανένα email; Να μην κοιτάξω και πόση δουλειά έχω σήμερα για να φτιάξω και το ωράριό μου; Ε, να βάλω και νερό στα γατάκια, έχουν κορακιάσει. Μμμ, ναι, το word είναι ακόμα εκεί. Στην επιφάνεια του taskbar, δεν πειράζει. Ξέρω τι θέλω να γράψω οπότε 5 λεπτά πάνω, 5 λεπτά κάτω δεν αλλάζουν κάτι. Έτσι κι αλλιώς πρέπει πρώτα να τελειώσω τη δουλειά και μετά να γράψω. Το πεντάλεπτο γίνεται δίωρο και όλοι ξέρουμε πώς καταλήγουν αυτά, με τον σύζυγο να γυρίζει σπίτι το απόγευμα κι εμένα να τρέχω να προλάβω τα deadline. Ποια έμπνεση;

Μη νομίζεις όμως ότι και το 9-5 είναι πολύ διαφορετικό σαν κατάσταση. Γυρίσεις σπίτι έτοιμη να γράψεις περιχαρής αλλά πριν αρχίσεις, ε, να μην πάρεις τηλέφωνο τη φιλενάδα να της πεις τα νέα της ημέρας; Μη σε διακόψει μετά, κρίμα θα είναι. Ε, κι αφού δεν έχεις καθίσει ακόμα, ας κάνεις και κανέναν κοιλιακό γιατί έχεις καιρό να γυμνασθείς και μετά θα στρωθείς για τα καλά.
Σου θυμίζει τίποτα;

Το γράψιμο είναι σκληρό. Εϊναι σκληρό γιατί σου επιβεβαιώνει ότι δεν υπάρχει άλλος τρόπος για να κάνεις γρηγορότερα τη δουλειά σου. Είναι ο μόνος δρόμος. Και κακά τα ψέμματα, όλο το θέμα είναι μέχρι να καθίσεις. Ή μέχρι να πάρεις απόφαση ότι τώρα βυθίζεσαι οπότε γεια σου κόζμε.

• ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΙΣΑΙ ΣΚΛΗΡΟΣ: Κυρίως και πρώτα απ’ όλους με τον εαυτό σου. ΚΛΕΙΣΕ το ίντερνετ, ΚΛΕΙΣΕ το κινητό, ΠΕΣ ΟΧΙ σε κάθε αντιπερισπασμό και κάνε αυτό που είχες εξ’ αρχής σκοπό να κάνεις. Γράψε. Ακόμα κι αυτό σημαίνει ότι κάποιος μπορεί να παρεξηγηθεί. Και για τους πιο hard core, στο ίντερνετ κυκλοφορούν προγράμματα όπως το Facebook Limiter που μπορούν να κλείσουν τη πρόσβαση στο Facebook, φυσικά, για συγκεκριμένη περίοδο χρόνου.

• ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΟΥ: Πες ότι θα γράφεις κάθε μέρα 7-9 το πρωί και κάν’το. Πες ότι θα αφιερώνεις κάποιες μέρες την εβδομάδα και κάν’ το. Αυτό θα κάνει και τους άλλους να καταλάβουν ότι η ώρα που γράφεις ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΙΜΗ.

• ΒΡΕΣ ΤΟ ΧΩΡΟ ΣΟΥ: Μπορεί να είναι ένα ξεχωριστό δωμάτιο. Αν αυτό είναι κάτι που δεν μπορείς να παρέχεις τόσο εύκολα στον εαυτό σου, τότε χρίσε ένα σημείο του σπιτιού που θα γράφεις απερίσπαστα και δώσε στους άλλους να καταλάβουν ότι μιλάς σοβαρά για το γράψιμο όταν βρίσκεσαι εκεί. Είναι ο χώρος της δουλειά σου. Επιπλέον μπορεί να σου δημιουργήσει και ένα τελετουργικό που θα σε διευκολύνει τα δύο από πάνω points.

 

• ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΟΥ ΤΑ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΑ: Αν το καλοσκεφτείς, η ρουτίνα μας έχει πολλές μονότονες δουλειές: οδήγημα, κόψιμο των λαχανικών, πλύσιμο πιάτων, σιδέρωμα και ένα σωρό άλλα που κάνοντάς τα μπορείς να εκμεταλλευτείς το χρόνο σου με το να σκέφτεσαι για το μυθιστόρημά σου.

• ΠΛΑΝΟ: Να ξέρεις πολύ καλά τι πρόκεται να καθίσεις να γράψεις εντός της ημέρας. Αν ξέρεις τι θες να γράψεις, σίγουρα θα σε βοηθήσει στο να παράγεις περισσότερο και καλύτερα. Και ένας πολύ καλός τρόπος να το διασφαλίσεις αυτό στο πρόγραμμά σου είναι να σταματάς εκεί που ξέρεις τι θα γίνει παρακάτω. Κάποιοι συγγραφείς λένε ότι μπορείς να σταματήσεις και στη μέση της παραγράφου ή της πρότασης. Εσύ το επιλέγεις αυτό. Προσωπικά σταματάω στη μέση της πρότασης. Ενεργοποιώ τον ψυχαναγκασμό μου έτσι. Έπειτα φτιάξε το πλάνο της επόμενης ημέρας. Θα ξέρεις για τι θα γράψεις οπότε θα είναι εύκολο.

• ΤΟ ΜΑΓΙΚΟ ΕΞΕΛΑΚΙ: Ααα, το μαγικό εξελάκι… *στεναγμός νοσταλγίας* Προσωπικά, έχω πάντα ανοιχτό ένα excel στο οποίο συγκεντρώνω την καθημερινή πρόοδο. Έχω χωρίσει τις στύλες μου ως εξής: ΤΙΤΛΟΣ, ΩΡΑ, ΣΕΛΙΔΕΣ. Έτσι μπορω να δω ανά πάσα στιγμή πόσο χρόνο έχω αφιερώσει στο κάθε τι, πόσες σελίδες είναι και γενικότερα την πρόοδό μου στο γράψιμο γενικώς. Και πίστεψέ με, μπορεί να σου κάνει απίστευτο καλό στην αυτοπεποίθησή σου.

• ΟΡΙΣΕ ΚΑΠΟΙΟΝ ΥΠΕΥΘΥΝΟ ΓΙΑ ΣΕΝΑ: Καλό το εξέλ αλλά κακά τα ψέμματα, αν δεν το δείχνεις και σε κάποιον δε χάθηκε κι ο κόσμος που δεν έγραψες κάνα δυο μέρες ή που τη μία έγραψες 1600 λέξεις και τις επόμενες τρεις από 16. Βρες όμως κάποιον που να μπορεί να αντιληφθει τι εστί γράψιμο και να μπορεί να σε εμψυχώνει κάθε φορά κατάλληλα.

• ΠΑΘΟΣ: Όσο ενθουσιάζεσαι γι’ αυτό που γράφεις, θα παράγεις και περισσότερο. Κράτα ένα σημειωματάριο δίπλα σου και σημείωνε κάθε φορά τι είναι αυτό που αγαπάς στο γραπτό σου. Θα σε βοηθήσει να παραμείνεις ενθουσιώδης.

• ΑΠΕΦΥΓΕ ΤΟ ΚΑΨΙΜΟ: Κι όμως! Είναι το πιο δύσκολο απ’ όλα! Υπάρχουν μέρες που πιέζεσαι για κάποιο λόγο και υπάρχουν μέρες που δεν πρέπει να πιέζεσαι καθόλου. Και το θέμα είναι ακριβώς αυτό: να μπορείς να ξεχωρίσεις αν είναι μέρα που θες σπρώξιμο ή μέρα που έχεις καεί. Κι αν είναι η δεύτερη, καλό είναι να απέχεις 2-3 μέρες μέχρι να επανέλθεις. Πρόσεχε όμως. Οι 2-3 μέρες μπορούν εύκολα να γίνουν 2-3 εβδομάδες ή μήνες. Οπότε μην σταματήσεις χωρίς να έχεις ακριβή ημερομηνία επαναφοράς.

• ΦΡΟΝΤΙΣΕ ΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΣΟΥ: Αμέ. Μανουλίστικη συμβουλή αλλά τι να κάνουμε. Είναι δουλειά το γράψιμο. Και να αποδώσεις στη δουλειά σου πρέπει να κοιμάσαι καλά, να τρως σωστά και να γυμνάζεσαι. Δε χρειάζεται να πηγαίνεις κάθε μέρα στο γυμναστήριο και να χτυπιέσαι αλλά μπορείς αν θες, να ξεκινάς τη μέρα σου με ένα 20λεπτο περπάτημα στη γειτονιά. Θα ανοίξει το μυαλό σου και θα επιτύχεις το σκοπό σου πριν καθίσεις να γράψεις.

• ΚΑΝΕ ΣΤΑΔΙΑΚΗ ΑΥΞΗΣΗ: Θες να γράψεις. Και θες να γράψεις πολύ. ΟΚ, το καταλαβαίνω αλλά φασούλι το φασούλι. Θα την αυξήσεις την παραγωγικότητά σου. Αλλά μη θεωρείς ότι μπορεί να γίνει από τη μία μέρα στην άλλη. Ας πούμε ότι κατά μέσο όρο γράφεις 3 σελίδες την ημέρα. Βάλε στόχο ότι την επόμενη εβδομάδα θα γράφεις από 4 σελίδες την ημέρα. Σιγά-σιγά θα φτάσεις το ανώτατο όριο που μπορείς να παράγεις. Κι από προσωπική εμπειρία, μπορώ να σου πω ότι μπορεί να γίνει ΠΟΛΥ μεγάλο.

Οπότε ναι. Έχουμε παγιώσει ότι είναι βαρετό το γράψιμο. Μέχρι να ξεκινήσεις. Μετά ποιος σε πιάνει! Και ξέρεις τι; Αν έχεις κι εσύ κάποιον τρόπο, κάποιο προσωπικό τελετουργικό που σε βοηθάει, στείλ’το να μπει στη λίστα!
[και τώρα που έγραψα το άρθρο αυτό, ας χαζέψω λίγο στο προφίλ μου τι γίνεται μέχρι να ξεκινήσω καινούριο κεφάλαιο στο βιβλίο μου] Ω, ένα χνουδάκι!





ΠΗΓΗ
screwtheplot.com

10 “ακραίοι” τρόποι για έμπνευση, του Γιώργου Ιατρίδη

Αυτοί εδώ οι τρόποι ίσως να αποτελούν καθημερινότητα για κάποιους, ενδεχομένως όμως, για κάποιος άλλους, να είναι μία αφορμή για να εμπνευστούν κάτι. Σίγουρα όμως σε σχέση με το προηγούμενο άρθρο που έλεγε «7 τρόποι για να ξεκλειδώσεις τη δημιουργικότητά σου», είναι λίγο πιο αντισυμβατικοί. Κυρίως σε αυτό το κείμενο θα μιλήσουμε για τη διαδικασία της γραφής. Στα σχόλια θα χαρώ να ακούσω και τις δικές σας συνήθειες για έμπνευση.

1. Άκουσε ένα τραγούδι

Σκέφτηκα αυτό το άρθρο ακούγοντας ένα τραγούδι…

2. Άλλαξε ρούχα

Πολλές φορές βοηθάει, δοκίμασε κάτι πιο άνετο πάνω σου

3. Σήκω όρθιος

Ο εγκέφαλος μας λειτουργεί καλύτερα όταν είμαστε όρθιοι

4. Μπες σε κάποιο κοινωνικό δίκτυο

Τουλάχιστον σε εμένα πιάνει, με εμπνέει σχεδόν η κάθε δημοσίευση

5. Πήγαινε για άθληση και επέστρεψε

Το τρέξιμο ή η οποιαδήποτε άσκηση αναζωογονεί σώμα και πνεύμα

6. Σκέψου το χαρτί γεμάτο με λέξεις

Ξεγέλασε το μυαλό σου, σκέψου το χαρτί, ή το αρχείο Word γεμάτο από όμορφες λέξεις

7. Καθάρισε το δωμάτιό σου

Πολλές φορές, η παραμικρή ακαταστασία εν ώρα έμπνευσης είναι ικανή για να σου αποσπάσει την προσοχή

8. Άλλαξε δρομολόγιο όταν πας στη δουλειά σου

Οι διαφορετικές εικόνες που θα δεις θα σε κάνουν να σκεφτείς αλλιώς 

9. Μαγείρεψε

Αυτό δεν το δοκίμασα ακόμα…. δοκίμασέ το εσύ και πες μου!

10. Μην πάρεις το πρώτο μέσο που θα έρθει

Έχουμε συνηθίσει μία πολύ γρήγορή ζωή, όταν όμως σταματήσουμε κάπου και παρατηρήσουμε όλα όσα κάνουμε, αλλά και όλα όσα κάνουν οι άλλοι, θα μείνουμε άφωνοι από όλες τις σκέψεις που θα μας γεννηθούν 

10+1. Γίνε εσύ ο ίδιος η έμπνευσή σου

Όπως λέει και η φωτογραφία, γράψε αυτό που σου έρχεται πρώτο στο μυαλό όταν κάνεις την ερώτηση, «τι ιδιαίτερο μου συνέβη σήμερα;» 

Σίγουρα υπάρχουν και άλλοι πολλοί τρόποι. Μια διαφορετική κίνηση μπορεί να σου επιφέρει μεγάλες αλλαγές! Ξύπνα το πρωί χοροπηδώντας από το κρεβάτι, αλλιώτικα από όλες τις άλλες μέρες. Ή άνοιξε ένα θέμα σε μία παρέα που δε θα άνοιγες ποτέ. Και στις δύο περιπτώσεις σίγουρα θα βρεις μία αφορμή για να ξεκινήσεις να γράψεις κάτι.

ΠΗΓΗ

Inner.gr

Η (συγ)γραφή μας ωφελεί, τελικά;, της Αναστασίας Καρούτη

Πώς μπορούμε να εκφραστούμε μέσα από τη γραφή και πώς αυτή μας η ενασχόληση μπορεί να μας βοηθήσει να ανακαλύψουμε τον εαυτό μας;

Ακόμη και το ημερολόγιο, ή τα γράμματα που γράφουμε σε αγαπημένα μας πρόσωπα μπορούν να λειτουργήσουν ως ένα μέσο που θα μας βοηθήσει να ανακαλύψουμε πλευρές του εαυτού μας και κομμάτια της ζωής μας που ίσως αγνοούμε. Η γραφή εκθέτει τη ζωή μας σε εμάς τους ίδιους και μας βοηθά να δούμε τη ζωή μας από μια διαφορετική οπτική γωνία.

Πώς μας ωφελεί, τελικά, η (συγ)γραφή; Ένας νέος συγγραφέας, ο Γιώργος Ιατρίδης, μας βοηθά να αντιμετωπίσουμε σφαιρικά το θέμα με απαντήσεις βασισμένες σε προσωπικά του βιώματα.

Η ενασχόληση με τη συγγραφή
Η γραφή έχει ποικίλα οφέλη: θέτει σε πλήρη λειτουργία τον εγκέφαλο και τη συνείδησή μας, εξελίσσει τη γνώση της γλώσσας στην οποία γράφουμε (μητρική ή ξένη), μας βοηθά να οργανωθούμε, όταν γράφουμε στην αρχή μιας νέας ημέρας ή να χαλαρώσουμε, όταν γράφουμε στο τέλος της.

Η συγγραφή, από την άλλη, είναι μια ενασχόληση συνώνυμη, συχνά, του πάθους. Ο Γιώργος Ιατρίδης ξεκίνησε να ασχολείται με τη συγγραφή από αντίδραση, στην προσπάθειά του να νικήσει τις μαθησιακές δυσκολίες που αντιμετώπιζε. Όπως λέει ο ίδιος, «πίστευα και πιστεύω, πως το να πηγαίνεις κόντρα στον άνεμο ενώ πατάς σε τεντωμένο σχοινί, έχει περισσότερο ενδιαφέρον από το να ακολουθείς μια συμβατική διαδρομή στη ζωή σου. Με συνεπήρε πως μπορούσα να φτιάξω κόσμους με σάρκα και οστά, ‘λέξεις με δέρμα’ όπως λέει χαρακτηριστικά ένας στίχος, και να εκφράσω τα μέσα μου, και έστω και για λίγο οι χαρακτήρες να ζήσουν. Και επίσης, μέσα από τη γραφή, να δω με μια διαφορετική οπτική τον εαυτό μου».

Οι ιεροτελεστίες
Η (συγ)γραφή μας ωφελεί, τελικά;Η (συγ)γραφή προϋποθέτει συγκέντρωση και το κατάλληλο περιβάλλον. Προτού ξεκινήσετε να γράφετε, θα χρειαστεί να τακτοποιήσετε το χώρο σας όπως ακριβώς σας εξυπηρετεί. Ίσως χρειάζεστε μουσική να παίζει, ένα μαξιλαράκι στην πλάτη σας ή ένα ρόφημα δίπλα σας. Διάφοροι συγγραφείς ακολουθούσαν ιεροτελεστίες, όπως ο Μαρκ Τουέιν που έγραφε ξαπλωμένος, ή ο Μπαλζάκ που κατανάλωνε μεγάλες ποσότητες καφέ κατά τη διάρκεια της ημέρας.

Ο Γιώργος, για παράδειγμα, γράφει πάντα στον υπολογιστή και χρησιμοποιεί χαρτί μόνο όταν θέλει να γράψει κάποιον στίχο. Θέλει τάξη γύρω του, καφέ και ησυχία, ενώ όταν δούλευε το βιβλίο του, πριν αρχίσει να γράφει, άκουγε πάντα ένα μουσικό (και μυστικό!) κομμάτι από μία φορά.

Μπορεί, τελικά, η (συγ)γραφή, να μας φτιάξει τη διάθεση;
Ο Γιώργος μας λέει πως «το πιο ωραίο στη συγγραφή είναι τα 4-5 λεπτά που σου έρχεται αυτό που λέμε ‘η έμπνευση’. Εκεί μπορείς να τα δεις όλα. Σαν να μεταβαίνεις σε μια άλλη παράλληλη και ουτοπική ζωή και να επιστρέφεις με κάτι υπαρκτό». Ο ίδιος υποστηρίζει πως μέσα από τη συγγραφή αισθάνεται ολοκλήρωση, ενώ δηλώνει πως «ο κάθε άνθρωπος χρειάζεται να βρει μια διέξοδο από τα προβλήματά του. Ένα μικρό απάγκιο για να περνάει κάποιες στιγμές μέσα στην ημέρα», είτε αυτό είναι η ενασχόληση με το γραπτό λόγο, ή οτιδήποτε άλλο ταιριάζει σε κάποιον.

Ο γραπτός λόγος και οι μαθησιακές δυσκολίες
Η γραφή μας βοηθά να κατανοήσουμε τη γλώσσα μας, να την εμπλουτίσουμε και να μάθουμε να γράφουμε καλύτερα (με σαφή οργάνωση, δομή και επιχειρήματα) και ορθότερα (ορθογραφημένα, συντακτικά ορθά, με τα κατάλληλα σημεία στίξης). Για άτομα (παιδιά και ενήλικες) που αντιμετωπίζουν μαθησιακές δυσκολίες, η γραφή μπορεί να είναι δύσκολη και κοπιαστική.

Ο Γιώργος αντιμετωπίζει μαθησιακές δυσκολίες και σε ερώτηση για το πώς τις ξεπέρασε, μας απαντά «Δε νομίζω πως τις έχω ξεπεράσει. Απλά μέρα με τη μέρα βελτιώνομαι. Είναι ένα ατέρμονο και ωραίο παιχνίδι το να προσπαθείς να καταστείλεις κάτι που σε εμποδίζει. Ουσιαστικά, μέσα από την τριβή της γραφής έχω καταφέρει να ελαχιστοποιήσω τα ορθογραφικά, να εμπλουτίσω το λεξιλόγιό μου, να βελτιώσω την επικοινωνία μου και πλέον εκεί που ένιωθα μειονεκτικά, τώρα να αισθάνομαι όμορφα».

Τα οφέλη της (συγ)γραφής αναλύονται σε πολλές πηγές και μπορείτε να βρείτε εξαιρετικά ενδιαφέροντα (κυρίως ξενόγλωσσα) άρθρα για τους τρόπους με τους οποίους μια τέτοια ασχολία βοηθά στην καταπολέμηση του άγχους ή άλλων διαταραχών, στην καλλιέργεια επικοινωνιακών δεξιοτήτων και στην εξάσκηση της μνήμης.

* Σημείωση: Ευχαριστούμε τον Γιώργο Ιατρίδη για τη βοήθειά του.

ΠΗΓΗ

Flowmagazine.gr

7 τρόποι για να ξεκλειδώσεις τη δημιουργικότητά σου, του Γιώργου Ιατρίδη

Σε αυτό το άρθρο θα μιλήσω για τους τρόπους με τους οποίους μπορείς να ξεκλειδώσεις την δημιουργικότητά σου, αλλά και για τις τεχνικές που μπορείς να αφυπνίσεις την έμπνευσή σου. Κυρίως για τη διαδικασία της γραφής.

1. Γράψε αυτό που σε απασχολεί

Μία βασική “μέθοδος” αν μπορούμε να το πούμε έτσι, στη λογοτεχνία, αλλά και σε όλες τις Τέχνες εν γένει, είναι να καταπιάνεσαι με αυτό που σε βασανίζει, αυτό που σε απασχολεί. Γιατί ουσιαστικά σε αυτήν τη σκέψη, συσσωρεύεις όλη τη δύναμή σου και είναι πιο εύκολο να την αποτυπώσεις.

2. Διάβασε ένα βιβλίο

Μπορεί να σου φαίνεται πως πας “κόντρα” με την δημιουργικότητά σου, αλλά η ανάγνωση του βιβλίου είναι ευεργετική. Πρώτον, μαθαίνεις τεχνικές από τους παλιότερους συγγραφείς. Δεύτερον, μία καλή πρόταση, αρκεί για να ξεκλειδώσει τα μέσα σου. Τρίτον, μπορείς να αντιγράψεις κάποια στοιχεία ενός βιβλίου. Όπως έλεγε και ο Πικάσο: «Οι καλοί καλλιτέχνες δανείζονται, οι σπουδαίοι κλέβουν».

3. Τεχνικές στη διαδικασία γραφής

Υπάρχουν πολλοί που υποστηρίζουν πως καλλιτέχνης γεννιέσαι και όχι γίνεσαι. Εγώ είμαι της αντίθετης σχολής. Πιστεύω πως με κάποιες τεχνικές μπορείς να τονώσεις την έμπνευσή σου, και παράλληλα, να βελτιώσεις τη γραφή σου. Θα πω μόνο δύο τρόπους όπου λίγο πριν την ώρα της γραφής, -πριν δηλαδή τη διαδικασία της έμπνευσης- θα σου φανούν χρήσιμοι. Δύο απλά παραδείγματα που μου έρχονται αμέσως. Πρώτον, γράψε μια ιστορία με φόντο κάποιο μέρος, μία τοποθεσία, ένα νησί, ένα χωριό. Δεύτερον, μπορείς να ξεκινήσεις μία ιστορία με αφορμή ένα αγαπημένο σου αντικείμενο, κι ας είναι και κάτι ασήμαντο.

4. Πάρε μέρος σε διαγωνισμούς

Ίσως αυτή η μέθοδος να είναι η πιο απλή. Υπάρχουν κατά καιρούς πολλοί διαγωνισμοί, είτε project, είτε οτιδήποτε που μπορείς να πάρεις μέρος κι εσύ. Ουσιαστικά, εκείνοι επιλέγουν το θέμα και τα όρια που θα έχει η ιστορία σου και εσύ εμπνέεσαι από αυτό. Σου έχει έρθει δηλαδή ένα καλό ερέθισμα, και εσύ μπαίνεις πολύ εύκολα στη διαδικασία της γραφής. Συν τοις άλλοις, υπάρχει η ευκαιρία για επιβράβευση. Ένα λογοτεχνικό project που μπορείς να πάρεις μέρος είναι το “Γραμμόφωνο”.

5. Αρχή το ήμισυ…

Μία από τις μεγαλύτερες δυσκολίες σε ολόκληρη την Τέχνη, είναι πως φοβόμαστε να ξεκινήσουμε κάτι, γιατί πιστεύουμε πως δε θα είναι καλό… Μα αν δεν το δοκιμάσουμε δε θα μάθουμε ποτέ! Οπότε, ότι κι αν σκέφτεσαι το ρίχνεις στο χαρτί, το δοκιμάζεις, και το πολύ πολύ το σβήνεις, το πετάς, αλλά μη φοβάσαι να ξεκινήσεις κάτι, έστω και κάτι που στην αρχή σου φαίνεται απλό.

6. Πρόβλεψε το μέλλον

Αυτός ο τρόπος θα έλεγα έχει ένα βαθμό δυσκολίας, μεγαλύτερο από τους άλλους τρόπους. Με τη φράση “πρόβλεψε το μέλλον” εννοώ να μπεις στη διαδικασία να σκεφτείς πώς θα είναι ένα γεγονός, ή ένα συμβάν μετά από λίγα χρόνια. Ξετυλίγοντας αυτό το κουβάρι είμαι σίγουρος πως θα σου γεννηθούν πολλά ερεθίσματα, πολλά που δεν τα είχες σκεφτεί.

7. Να είσαι παρατηρητικός

Από ότι καταλαβαίνω σε εμένα, αλλά και γενικότερα με τους ανθρώπους που συνομιλώ, το να είσαι παρατηρητικός είναι σπουδαίο. Οι μεγαλύτερες εμπνεύσεις έρχονται όταν δεν ήμαστε στο γραφείο μας, αλλά στο μετρό, στο μαγαζί που πίνουμε το καφέ ή το ποτό μας, και γενικότερα, όταν τριγυρνάμε έξω αμέριμνοι και ανυποψίαστοι. Το κάθε τι εκεί έξω από ένα βλέμμα, μέχρι ένα συμβάν εμπεριέχει αφορμή για έμπνευση! Εσύ πρόσεξες πως στη φωτογραφία κουνιούνται τα φύλλα;





ΠΗΓΗ
Inner.gr

10+1 συμβουλές για καλύτερη γραφή, Του Μάρκου Μπουγιουκλάκη

 

1. Πριν ξεκινήσεις το κείμενό σου, γράψε την περίληψη του

Ό, τι κι αν γράφεις θα πρέπει να μπορεί να συνοψισθεί σε 25 λέξεις. Αυτό θα σε βοηθήσει να έχεις μία αρχική εικόνα της δομής του τελικού κειμένου σου, το οποίο θα πρέπει να περιέχει αρχή, μέση και τέλος και μάλιστα στις σωστές δόσεις.

2. Προτίμησε λέξεις με θετικό περιεχόμενο στο κείμενό σου

Είναι προτιμότερο να «αξιοποιήσουμε τις εναλλακτικές μορφές ενέργειας» παρά να τις «εκμεταλλευτούμε». Το ίδιο ισχύει και για τους. συνεργάτες μας, τη θέση μας, τις δυνατότητές μας κλπ. Αντί να γράψεις «Στις εκατό ερωτήσεις έδωσε λάθος απάντηση στις δύο» γράψε «η επιτυχία του άγγιξε το 98%». Έτσι και ο τίτλος της συμβουλής αυτής, προτιμήθηκε από το «Μην χρησιμοποιείς λέξεις με αρνητικό περιεχόμενο».

3. Γράψε απλά και κατανοητά.

Απέφυγε εξεζητημένο λεξιλόγιο και ορολογία. Απευθύνεσαι σε απλούς και πολλούς αναγνώστες και όχι σε λίγους εξειδικευμένους ακαδημαϊκούς ή λεξιλάγνους. Αντί να γράψεις: «λόγω της καθυστέρησης λήψης τροφής, αισθάνομαι ένα στομαχικό κενό που πρέπει να αναπληρωθεί», μπορείς απλά να γράψεις «πεινάω». Μην γράφεις για την «αντίφαση κατά την οποία έχουμε μια αλληλουχία δύο γεγονότων που για να γίνει το πρώτο, πρέπει να προηγηθεί το δεύτερο, το οποίο όμως δεν μπορεί να ξεκινήσει χωρίς την ύπαρξη του πρώτου». Απλά γράψε «φαύλος κύκλος».

4. Να αποφεύγεις κουραστικές κοινοτυπίες

Οι φράσεις τύπου «το μαχαίρι θα φτάσει στο κόκκαλο», «η πύρινη λαίλαπα», «ο εγκέλαδος χτύπησε απροειδοποίητα» (ενώ έπρεπε να στείλει εξώδικο πρώτα), «στη γειτονιά των αγγέλων», «ραγδαίες εξελίξεις», «ακραία καιρικά φαινόμενα», «ανέβηκαν οι τόνοι», «δρακόντεια μέτρα ασφαλείας» και «άνοιξαν οι ασκοί του Αιόλου» (κι ας είχε μόνο έναν ο κακόμοιρος), θυμίζουν ψευδό ρεπόρτερ με τρεμάμενη φωνή σε Δελτίο Ειδήσεων και το μόνο που προκαλούν είναι αποστροφή.

5. Μη δημιουργείς προσδοκίες στις οποίες δεν μπορείς να ανταποκριθείς

Το τέλος, ή η κορύφωση ενός κειμένου θα πρέπει να είναι καλύτερο ή τουλάχιστον αντάξιο της αρχής του ή της όλης πορείας του. Είναι μεγάλη απογοήτευση στο 90% του κειμένου να ψάχνουμε το χαμένο θησαυρό και το τελευταίο 10% να αποδεικνύεται άνθρακας.

6. Διατήρησε το ενδιαφέρον του αναγνώστη μέχρι την τελευταία.λέξη

Όσο μικρό και σύντομο κι αν είναι, το κείμενο είναι ένας μαραθώνιος, δεν είναι sprint. Είναι προτιμότερο να αυξάνεται το ενδιαφέρον καθώς φτάνεις στο τέλος του κειμένου, παρά να εξαντληθείς από τις πρώτες  σειρές και μετά ο αναγνώστης να απογοητευτεί. Εάν η Αγκάθα Κρίστι άρχιζε τα κείμενά της γράφοντας «ένα λονδρέζικο πρωινό, ο Πητ δολοφόνησε τη σύζυγό του για να εισπράξει την ασφάλεια ζωής της» το πιθανότερο είναι να μην τη γνωρίζαμε ποτέ.

7. Φαντάσου το κείμενό σου, σαν ένα ποτάμι. Κρυστάλλινο και δροσερό με σταθερή ροή

Το κείμενο πρέπει να έχει αρχή, μέση και τέλος και να παρασύρει τον αναγνώστη σαν το ποτάμι. Οι δύσκολες και ακατανόητες λέξεις ή φράσεις εμποδίζουν τη ροή του σαν να είναι κορμοί δέντρων. Οι κοινότυπες και κουραστικές λέξεις ή φράσεις καθώς και οι επαναλήψεις, μετατρέπουν το ποτάμι σε βαρετό βάλτο.

8. Εμπλούτισε το κείμενό σου με διεγερτικά της φαντασίας

Αξιοποίησε λέξεις που αφυπνίζουν. Που οδηγούν τις εγκεφαλικές συνάψεις σε προσομοιώσεις των πέντε (και βάλε) αισθήσεων. «Κάτω από τον καυτό ήλιο, ο παγωμένος καρπουζοχυμός δρόσιζε τον ουρανίσκο της, ενώ ένα θρασύ κύμα, γαργαλούσε τα καψαλισμένα της πέλματα». Παν μέτρον άριστον βέβαια, μη φτάσεις σε επίπεδα ψευτοκουλτουριάρικης επιδειξιομανίας ή Άρλεκιν!

9. Σεβάσου τον αναγνώστη

Πρώσαιχαι τιν ωρθωγραφεία – υπάρχει και η αυτόματη διόρθωση (!) – και διατήρησε μία ενιαία, «σοβαρή» ή «κλασσική» γραμματοσειρά, με τις σωστές αποστάσεις, το σωστό μέγεθος (ναι, μετράει !). Μη χρησιμοποιείς λέξεις του προφορικού λόγου. Δεν γράφουμε πχ «ας πούμε», «κάτσε», «να σου πω» κ.λπ. ! (εκτός εάν αποδίδονται αυτούσια ως μέρος διαλόγου).

10. «Ρίξε» στο κείμενό σου τις σωστές δόσεις. χιούμορ, σαρκασμού και νοητικού πιπεριού

Να μαγνητίζει, να φλερτάρει με τα μάτια του αναγνώστη, να του προκαλέσει την ανάγκη να το διαδώσει!

…και μία ακόμα

 
11. Αφού τελειώσεις το κείμενό σου, σκέψου έναν τίτλο

Ο τίτλος πρέπει να είναι έξυπνος, ενδιαφέρων και με όσο το δυνατόν λιγότερες λέξεις, έτσι ώστε να τραβήξει την προσοχή και να είναι ευκολομνημόνευτος. Είναι η βιτρίνα του καταστήματός μας!

Καλή έμπνευση.


 

*Μάρκος Μπουγιουκλάκης – Δημοσιογράφος, Σύμβουλος Επικοινωνίας, συνεργάτης της Better World.



ΠΗΓΗ
Enallaktikidrasi.com

Συμβουλές προς νέους συγγραφείς, Της Χρυσας Σπυροπουλου

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Αντον Τσέχοφ

Η τέχνη της γραφής
Συμβουλές σ' ένα νέο συγγραφέα
μετ. Βασίλης Ντινόπουλος
εκδ. Πατάκης

Ο Πιέρο Μπρουνέλο, Ιταλός ερευνητής και ανθολόγος, μελέτησε την αλληλογραφία του μεγάλου Ρώσου συγγραφέα και ανθολόγησε σκέψεις και απόψεις του, που αφορούν την τέχνη της γραφής, αφορισμούς και συμβουλές του προς τους νέους δημιουργούς. Το βιβλίο χωρίζεται σε ενότητες όπως: «Γιατί γράφουμε», «Για ποιον γράφουμε», «Τι να γράφουμε και πώς», «Πότε να γράφουμε και με ποιον ρυθμό», κ.ά.

Με τρόπο απλό και σαφή ο Τσέχοφ αποτυπώνει αλήθειες, οι οποίες είναι χρήσιμες όχι μόνο για τους επίδοξους συγγραφείς, αλλά και για τον καθένα μας. Πόσο εύστοχα διατυπώνεται το αυτονόητο: «Θεέ μου, κάνε να μη μιλάω και να μη συζητώ γι' αυτά που δεν γνωρίζω και δεν καταλαβαίνω»! (σ.59)

Η μοναξιά του συγγραφέα
Σε μία από τις επιστολές του στον Μαξίμ Γκόργκι αναφέρεται στη μοναξιά του συγγραφέα και υποστηρίζει ότι ο δημιουργός γράφει επειδή του κλείνουν οι άλλοι την πόρτα και δεν έχει τι άλλο να κάνει. Ωστόσο, σε άλλη επιστολή του επισημαίνει ότι ο καλλιτέχνης πρέπει να παρατηρεί, να επιλέγει, να μαντεύει, να συναναστρέφεται, ενέργειες που στοιχειοθετούν πρόβλημα, μιας και ο δημιουργός «δεν έχει προορισμό να λύνει τα προβλήματα» αλλά να τα θέτει. Αλλού τον απασχολεί η σχέση ζωής και δημιουργίας και αναφέρει ότι όσο πιο χαρούμενη είναι η ζωή του, τόσο πιο σκοτεινά είναι τα διηγήματά του, μια πραγματικότητα που ισοδυναμεί με φυσικό νόμο.

Ο καλός συγγραφέας, όμως, έχει ανασφάλειες, παλινωδίες ως προς την αξία του έργου του, ξέρει να σβήνει και να πετάει σελίδες, που μειώνουν την ποιότητά του, και ανακηρύσσει τη συντομία ύψιστο αγαθό: «Να ξέρεις να τα συντομεύεις εσύ ο ίδιος τα κείμενά σου στο μέγιστο βαθμό και να τα ξαναγράφεις». Οταν το σημαντικό καταγράφεται και παραμερίζεται το ασήμαντο στη μικρή ή τη μεγάλη φόρμα, όταν δεν φλυαρεί ο συγγραφέας παραθέτοντας περιττές λεπτομέρειες, που βαραίνουν το κείμενο και το κάνουν πληκτικό, τότε το αποτέλεσμα είναι ικανοποιητικό, καθώς αγγίζει τη λογική και το συναίσθημα του αναγνώστη.

Ο πραγματικά έξυπνος και σοφός άνθρωπος γνωρίζει ότι δεν τα ξέρει όλα, ότι δεν ξέρει τίποτε, κι αυτό τον κάνει να είναι ταπεινός και μετρημένος: «Οι άνθρωποι που γράφουν και κυρίως οι καλλιτέχνες, είναι καιρός να συνειδητοποιήσουν ότι σ' αυτόν τον κόσμο δεν ξέρουμε τίποτε, όπως κάποτε το συνειδητοποίησε ο Σωκράτης και, πιο κοντά σ' εμάς, ο Βολταίρος… Οσο πιο ανόητοι είναι οι άνθρωποι, τόσο πλατύτερα βλέπουν τον ορίζοντα…» (σ.70).

Οι υπερβολές στις περιγραφές είτε της φύσης είτε των ηρώων πρέπει να αποφεύγονται, γράφει σε άλλες επιστολές του, για να διατηρεί το κείμενο, μέσω της απλότητας, ένταση και εκφραστικότητα. Σπουδαία παρατήρησή του είναι κι εκείνη σύμφωνα με την οποία ο συγγραφέας καλό θα είναι να αποφεύγει την περιγραφή της ψυχικής κατάστασης των ηρώων, μιας και αυτή πρέπει να γίνεται αντιληπτή από τη συμπεριφορά και τις πράξεις τους! «Πιάσε κάτι από την καθημερινή ζωή, συνηθισμένο, χωρίς πλοκή και χωρίς τέλος» (σ.60), γράφει στον αδερφό του, άποψη που αποτυπώνει τη μέθοδό του, η οποία επηρέασε το σύγχρονο διήγημα, αφού βρήκε θερμούς υποστηρικτές, όπως την Κάθριν Μάνσφηλντ και τον Ρέημοντ Κάρβερ. Μια άλλη σημαντική συμβουλή απευθύνεται στους ανυπόμονους να δημοσιεύσουν κείμενά τους, τους οποίους παροτρύνει να τα αφήσουν κλειδωμένα στο συρτάρι έναν ολόκληρο χρόνο και έπειτα να τα ξαναδιαβάσουν, γιατί τότε θα τα δουν με άλλο μάτι, από απόσταση, πιο καθαρά.

Ο μεγάλος Ρώσος συγγραφέας διατυπώνει τα μυστικά της τέχνης του, αυτά που έκαναν το έργο του κλασικό και διαβάζεται και ξαναδιαβάζεται, και δείχνει πώς επέτυχε αυτό που επιθυμούσε: να περιγράψει τη ζωή όπως είναι, με απλότητα και ειλικρίνεια, χωρίς φτιασιδώματα και μεγαλοστομίες. Γιατί είχε την ικανότητα να διεισδύει στην ψυχοσύνθεση των χαρακτήρων του και να αντιλαμβάνεται τις σύνθετες ανθρώπινες καταστάσεις.



ΠΗΓΗ
Η Καθημερινή